Dodatkowy blat nie zawsze musi być stałym elementem mebla czy zabudowy. W wielu projektach znacznie praktyczniejsze jest rozwiązanie, które pozwala zwiększyć powierzchnię użytkową tylko wtedy, gdy jest potrzebna, a później złożyć ją i odzyskać wolną przestrzeń. Można je wykorzystać przy składanych stołach, przedłużeniach blatów kuchennych, dodatkowych stanowiskach roboczych czy kompaktowych stolikach stosowanych w kamperach i jachtach.

Możliwości zastosowania są jednak znacznie szersze. Składany blat może być częścią mebla domowego, stanowiska warsztatowego, stołu kreślarskiego, zabudowy pojazdu rekreacyjnego czy wyposażenia jachtu, zarówno we wnętrzu, jak i w kokpicie. W każdym z tych zastosowań inne będą wymagania dotyczące wymiarów mechanizmu, obciążenia, sposobu blokowania, materiału czy komfortu obsługi.

Dlatego wybór składanej podpory powinien wynikać z całej konstrukcji, a nie tylko z deklarowanego udźwigu. Znaczenie ma nie tylko masa blatu, ale również jego głębokość, miejsce przyłożenia obciążenia, liczba zastosowanych podpór, sposób mocowania oraz warunki, w których mechanizm będzie pracował. Przy częstym użytkowaniu dochodzi również kwestia kontrolowanego ruchu, wspomagania otwierania lub soft-close.

W ofercie Sugatsune znajdują się zarówno kompaktowe mechanizmy do lekkich blatów, jak i rozwiązania do cięższych konstrukcji, podpory wielopozycyjne oraz modele ze zintegrowanym lub dodatkowym spowalniaczem. Dzięki temu można dobrać mechanizm nie tylko do wymiarów blatu, ale również do sposobu, w jaki ma być użytkowany.

Gdzie można wykorzystać składane podpory?

Dom i meble na wymiar

W meblach składany blat pozwala zwiększyć funkcjonalność bez powiększania stałych elementów zabudowy. Może być przedłużeniem blatu kuchennego, składanym stołem, biurkiem, dodatkową półką albo powierzchnią roboczą. Szczególnie dobrze sprawdza się w pomieszczeniach, w których liczy się każdy centymetr. Po złożeniu blat nie pozostaje elementem ograniczającym przejście.

Kampery i pojazdy rekreacyjne

W kamperze jedna powierzchnia może pełnić kilka funkcji: stołu, blatu kuchennego, biurka czy półki. Po zakończeniu użytkowania można ją złożyć i odzyskać przestrzeń komunikacyjną. Tutaj szczególnie ważne są masa mechanizmu, kompaktowa konstrukcja, pewna blokada i wygoda obsługi. W lekkiej zabudowie bardzo wysoki udźwig nie zawsze jest zaletą samą w sobie. Często bardziej liczy się ograniczenie masy całego rozwiązania.

Jachty i łodzie

Składane podpory mogą pracować zarówno we wnętrzu jachtu, jak i na zewnątrz. W mesie lub kabinie mogą podtrzymywać składany stół albo dodatkowy blat. W kambuzie pozwalają zwiększyć powierzchnię roboczą tylko wtedy, gdy jest potrzebna. W kokpicie mogą natomiast tworzyć składany stolik lub dodatkową powierzchnię, która po złożeniu nie ogranicza przestrzeni. Przy zastosowaniu zewnętrznym trzeba dodatkowo uwzględnić wilgoć, wodę, środowisko morskie, materiał mechanizmu i jego wykończenie. W takich warunkach szczególnie interesujące są podpory wykonane ze stali nierdzewnej, ale aluminium również może być właściwym wyborem, jeżeli odpowiada warunkom konkretnego miejsca montażu.

Warsztaty i garaże

Składany blat może pełnić funkcję stołu warsztatowego, dodatkowego stanowiska montażowego lub półki roboczej. Po zakończeniu pracy można go złożyć przy ścianie, pozostawiając wolną przestrzeń. W takich zastosowaniach rośnie znaczenie stabilności i nośności. To właśnie tutaj znajdują zastosowanie również wysokonośne podpory z rodziny EB i ich następcy EBN.

Pracownie projektowe

Składany blat nie musi być ustawiony wyłącznie poziomo. W przypadku mechanizmu wielopozycyjnego można stworzyć stanowisko, którego kąt zmienia się w zależności od wykonywanej pracy. Dobrym przykładem jest stół kreślarski, stanowisko dla architekta lub projektanta. Ta sama powierzchnia może służyć również jako podparcie książki, dokumentacji technicznej, tabletu czy innego materiału, z którym wygodniej pracować pod kątem.

Zastosowania komercyjne

Składane powierzchnie można wykorzystać także w sklepach, punktach obsługi, lokalach usługowych czy innych miejscach, w których dodatkowy blat lub półka są potrzebne tylko okresowo.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze składanej podpory?

Najważniejszym parametrem nie zawsze jest maksymalny udźwig. Dobór mechanizmu powinien rozpocząć się od określenia warunków pracy całej konstrukcji.

Trzeba uwzględnić:

  • wymiary i masę blatu,

  • przewidywane obciążenie i jego położenie,

  • liczbę podpór i ich rozstaw,

  • sposób mocowania,

  • sposób składania: blokada, wspomaganie otwierania, soft-close,

  • częstotliwość składania,

  • materiał i warunki pracy.

EBN Składana podpora do półki

GTS-300 – lekka składana podpora ze wspomaganiem

GTS-300 to rozwiązanie dla lekkich konstrukcji, w których ważna jest przede wszystkim łatwa obsługa i niewielki mechanizm. Podpora wykorzystuje sprężynowe wspomaganie. Po zwolnieniu dźwigni mechanizm można złożyć, a sprężyna ułatwia operowanie lekkim blatem. Udźwig wynosi 3 kg na jedną podporę lub 6 kg przy zastosowaniu dwóch sztuk. Korpus wykonano ze stali nierdzewnej SUS304 i wykończono na wysoki połysk.

GTS-300 składana podpora ze wspomaganiem

Nie jest to mechanizm do ciężkiego stołu. Jego przewagą jest kompaktowość i wspomaganie ruchu, a nie wysoka nośność.

BTO – składana podpora z funkcją zawiasu

BTO jest ciekawym rozwiązaniem dla projektów, w których zależy nam na ograniczeniu liczby elementów potrzebnych do wykonania składanego blatu. BTO to połączenie składanej podpory z funkcją zawiasu. Mechanizm posiada ręczną dźwignię blokującą, przesunięcie dźwigni pozwala zwolnić lub zablokować podporę. Wersja BTO-300S wykonana jest ze stali nierdzewnej 304 i ma satynowe wykończenie. Udźwig wynosi 20,4 kg na jedną podporę. Dostępna jest również wersja BTO-300W wykonana ze stali i wykończona na biało.

BTO składane podpory do blatów w kolorze srebrnym i białym

BTO jest szczególnie interesujące przy kompaktowych stołach, dodatkowych blatach, meblach wykonywanych na wymiar, a także w zabudowie kamperów i jachtów, gdzie istotna jest niewielka liczba elementów oraz estetyczne wykończenie mechanizmu.

BTO występuje również w większej wersji BTO-380S ze stali nierdzewnej SUS304 oraz BTO-380W ze stali z białym wykończeniem. Warianty te mają większą konstrukcję niż BTO-300, ale Sugatsune nie podaje dla nich standardowej wartości nośności. Są to produkty wykonywane na zamówienie; japońska dokumentacja oznacza je jako warianty zamówieniowe z minimalną partią 2000 sztuk. Dlatego BTO-380 należy traktować przede wszystkim jako rozwiązanie dla projektów seryjnych i produkcji OEM.

BOS-180 i BOS-240 – kompaktowe podpory ze stali nierdzewnej

BOS to seria kompaktowych podpór ze stali nierdzewnej SUS304, przeznaczonych do składanych blatów i stołów. Mechanizm łączy funkcję podpory z funkcją zawiasu, dlatego nie wymaga dodatkowego zawiasu do samego składania blatu.

BOS-180 i BOS-240 składane podpory ze stali nierdzewnej

BOS-180 ma udźwig 40 kg na jedną podporę, a jego ramię ma długość 181 mm.

BOS-240 jest większym wariantem, z ramieniem o długości 240 mm i udźwigiem 33 kg na jedną podporę.

Oba modele mają satynowe wykończenie i ręczną blokadę w pozycji rozłożonej. Różnica między nimi nie sprowadza się więc do prostego „większy = mocniejszy”. BOS-240 jest przeznaczony do większego zakresu pracy, ale ma niższą deklarowaną nośność. Przy doborze trzeba patrzeć na konkretny model, jego wymiary i warunki pracy, a nie wyłącznie na gabaryt mechanizmu.

BOS jest interesującym rozwiązaniem do składanych stołów, dodatkowych blatów, kompaktowych zabudów i konstrukcji, w których ważne jest połączenie kompaktowej formy z konstrukcją wykonaną ze stali nierdzewnej.

EB-F – wielopozycyjna podpora do stołów, półek i stanowisk pracy

EB-F wyróżnia się możliwością ustawienia blatu w kilku pozycjach. Mechanizm pozwala zablokować go pod kątem 60°, 70°, 80° lub 90°, dzięki czemu składana powierzchnia może pełnić różne funkcje w zależności od potrzeb. Mechanizm został zaprojektowany tak, aby po przypadkowym zwolnieniu dźwigni nie doszło do całkowitego złożenia podpory. Nie wymaga również dodatkowego zawiasu.

EB-F wielopozycyjna składana podpora do blatu

To właśnie wielopozycyjność otwiera tutaj najciekawsze zastosowania.

EB-F może być wykorzystany jako składany stół kreślarski, stanowisko dla architekta lub projektanta, regulowane biurko, powierzchnia do pracy z dokumentacją, podpora pod książkę czy tablet, a także jako składana półka lub blat warsztatowy. W bardziej mobilnych zabudowach może być również elementem kampera czy jachtu.

EB-F jako składany stół kreślarski

Podpora jest wykonana z SUS304 i ma polerowane wykończenie. Deklarowany udźwig wynosi 50 kg na jedną sztukę.

EB-F jako składana półka pod książkę

EBN – wysokonośna składana podpora ze stali nierdzewnej

Gdy wymagania dotyczące nośności rosną, zaczyna się zupełnie inna klasa mechanizmów. EBN to wysokonośna składana podpora ze stali nierdzewnej SUS304. W zależności od modelu deklarowana nośność pojedynczej podpory wynosi 150, 175 lub 200 kg.

EBN wysokonośne składane podpory ze stali nierdzewnej
ModelDługość ramieniaUdźwig
EBN-200201 mm175 kg
EBN-303306 mm150 kg
EBN-317318 mm200 kg

EBN automatycznie blokuje się po rozłożeniu. Zwolnienie blokady odbywa się przez naciśnięcie dźwigni, a po całkowitym złożeniu mechanizm zatrzaskuje się w pozycji zamkniętej. Do wykonania składanego blatu nie jest potrzebny dodatkowy zawias. Warto zwrócić uwagę na sposób obsługi. Dźwignia zwalniająca znajduje się od strony spodniej blatu, dzięki czemu można ją obsługiwać bez sięgania do wnętrza mechanizmu. W nowszej konstrukcji ograniczono również jej wystawanie poza obrys podpory.

EBN zbliżenie dźwigni zwalniającej i zaślepki końcowej

Na pierwszy rzut oka szare elementy widoczne na końcach korpusu mogą wyglądać jak detal estetyczny. Ich funkcja jest jednak przede wszystkim praktyczna. EBN jest wyposażony w zaślepki końcowe, które zamykają końce mechanizmu i są elementem zwiększającym bezpieczeństwo użytkowania.

EBN jest więc dobrym rozwiązaniem wszędzie tam, gdzie priorytetem jest wysoka nośność, a jednocześnie chcemy zachować kompaktową, składaną konstrukcję. Można wykorzystać go przy ciężkich stołach, blatach warsztatowych, składanych półkach, stanowiskach roboczych, a także w zabudowie pojazdów rekreacyjnych czy innych konstrukcjach wymagających dużego udźwigu.

Deklarowanej nośności podpory nie należy utożsamiać z maksymalną masą całego blatu. O rzeczywistej nośności konstrukcji decydują również głębokość i szerokość blatu, rozstaw podpór, miejsce przyłożenia obciążenia oraz wytrzymałość punktów mocowania.

EBD – moduł soft-close do podpór EB i EBN

EBD to moduł, dzięki któremu klapy na podporach EB i EBN zyskują kontrolowany ruch.

EBD moduł spowalniający do podpór EB i EBN

Po zwolnieniu blokady spowalniacz ogranicza gwałtowne opadanie klapy, a podczas otwierania wspomaga jej podnoszenie. To ma znaczenie szczególnie przy większych i cięższych składanych blatach, ale również tam, gdzie mechanizm jest używany często. Im częściej blat jest składany i rozkładany, tym bardziej odczuwalna staje się różnica pomiędzy zwykłą podporą a rozwiązaniem z kontrolowanym ruchem.

Zastosowanie podpór EB i EBN z modułem EBD

To rozwiązanie daje również większą elastyczność przy projektowaniu i modernizacji. Jeżeli standardowa podpora EB lub EBN została już zastosowana, a później pojawi się potrzeba kontrolowanego zamykania, można uzupełnić ją o EBD zamiast wymieniać podpory na EBN-DA, czyli te z wbudowanym już spowalniaczem.

EBN-DA – duża nośność i soft-close

EBN-DA łączy konstrukcję EBN z wbudowanym damperem, dzięki czemu składanie ciężkiego blatu odbywa się w sposób kontrolowany. Najważniejsza różnica to wbudowany spowalniacz. Po zwolnieniu blokady blat nie opada gwałtownie, lecz składa się w sposób kontrolowany. To szczególnie istotne przy ciężkich blatach, gdzie nagłe zamknięcie mechanizmu byłoby nie tylko niekomfortowe, ale również mniej bezpieczne.

EBN-DA składana podpora ze spowalniaczem do ciężkiego blatu

EBN-DA występuje w dwóch długościach ramienia:

ModelDługość ramieniaUdźwig
EBN-303-DA303 mm50 kgf
EBN-317-DA317 mm110 kgf

Dostępne są zarówno wersje o jasnym, polerowanym wykończeniu, jak i czarne. Obie wykonane ze stali nierdzewnej SUS304. To rozwiązanie warto wybrać szczególnie wtedy, gdy składany blat jest używany często. Przy dużym i ciężkim blacie różnica pomiędzy zwykłym mechanizmem a wersją z kontrolowanym ruchem jest odczuwalna nie tylko pod względem komfortu, ale również bezpieczeństwa użytkowania.

EBN-DA podpory w kolorze niklowanym i czarnym

EBN-90 – wspólne zwalnianie blokady w szerokich blatach

Przy szerokim składanym blacie obsługa kilku podpór może być niewygodna, jeżeli każdą z nich trzeba zwalniać osobno. EBN-90 rozwiązuje ten problem, łącząc dźwignie zwalniające podpór EBN-DA w jeden system. Zastosowanie kilku połączonych dźwigni pozwala zwolnić blokadę wszystkich podpór jedną ręką.

EBN-90 mechanizm wspólnego zwalniania podpór

System został przewidziany do współpracy z EBN i EBN-DA i może obsługiwać konfiguracje z dwoma lub trzema podporami. Elementem łączącym jest aluminiowy pręt o długości 1500 mm, który można skrócić do wymaganego wymiaru. Dostępne są dwa warianty dźwigni: dla układu dwóch oraz trzech podpór. Warto również zwrócić uwagę na montaż dłuższego układu. Przy zastosowaniu pręta o długości 700 mm lub większej należy zastosować dodatkowy wspornik w jego środkowej części, dla lepszej synchronizacji całego zestawu.

EBN-90 wspólne zwalnianie kilku podpór pod szerokim blatem

388 – lekka aluminiowa składana podpora

Nie każdy projekt wymaga ciężkiej konstrukcji ze stali nierdzewnej. W meblach, zabudowach mobilnych czy lekkich konstrukcjach duże znaczenie może mieć masa całego mechanizmu. Seria 388 jest wykonana ze stopu aluminium, ma blokadę w pozycji rozłożonej i współpracuje z blatami o grubości 15–35 mm. Dostępne są wersje anodowane oraz czarne.

ModelUdźwig
38820-2525 kg/szt.
38830-2531 kg/szt.
38845-2533 kg/szt.
38860-2536 kg/szt.
388 aluminiowa składana podpora pod blatem

To przykład podpory, w której niska masa jest jedną z najważniejszych zalet. Dlatego 388 może być interesujący zarówno w meblach, jak i w zabudowach mobilnych, w tym również we wnętrzach jachtów czy kamperów.

388-D – aluminium z wbudowanym soft-close

Seria 388-D łączy lekką konstrukcję ze stopu aluminium z wbudowanym spowalniaczem. Dzięki temu po zwolnieniu blokady składany blat nie opada gwałtownie, lecz składa się w sposób kontrolowany. Mechanizm automatycznie blokuje się po rozłożeniu. Dostępna jest również wersja w pokryciu czarnym anodowanym.

388-D aluminiowe składane podpory ze spowalniaczem
ModelDługość ramieniaUdźwig
38830-25-D275,9 mm31 kgf
38845-25-D430,8 mm33 kgf
38860-25-D585,8 mm36 kgf

388-D przeznaczony jest do blatów o grubości 15–35 mm. Przy szerokości półki do 600 mm wystarczy jedna podpora, natomiast dla szerokości 600–1300 mm zalecane są dwie. Co istotne, 388-D można połączyć ze standardową podporą 388, dzięki czemu nie trzeba stosować dwóch mechanizmów z hamulcem. To rozwiązanie pozwala zachować kontrolowane składanie blatu przy jednoczesnym ograniczeniu liczby elementów z bardziej rozbudowanym mechanizmem.

Zastosowanie 388-D jako przedłużenie blatu roboczego w kuchni w pozycji zamkniętej
Zastosowanie 388-D jako przedłużenie blatu roboczego w kuchni w pozycji otwartej

Do 388-D jak i 388 dostępny jest również dedykowany zawias 388H, ale nie jest on wymagany w każdej konfiguracji. Sposób montażu trzeba dobrać do konstrukcji konkretnego blatu.

388H dedykowany zawias do podpór 388 i 388-D

Czy składana podpora zawsze jest potrzebna?

Nie. Przy mniejszych i lżejszych składanych blatach funkcję utrzymania powierzchni w pozycji roboczej może przejąć również zawias z blokadą. Takie rozwiązanie może ograniczyć liczbę elementów i zajmowaną przestrzeń, ale jego zastosowanie musi wynikać z wymaganej nośności i geometrii konkretnego blatu.

HG-RCT1S-90 – zawias blokujący blat w pozycji 90°

HG-RCT1S-90 to zawias zapadkowy przeznaczony do składanych stołów i półek. Mechanizm blokuje się w pozycji 90°, a po zwiększeniu kąta powyżej 90° blokada zostaje zwolniona i powierzchnię można złożyć. Zawias ma konstrukcję zapadkową, która pozwala uzyskać wysoką nośność. Dopuszczalny moment wynosi 40 Nm na komplet. Mechanizm należy stosować w parze – prawym i lewym zawiasie.

HG-RCT1S-90 zawias blokujący blat w pozycji 90 stopni

To rozwiązanie jest interesujące tam, gdzie blat ma pracować przede wszystkim w pozycji poziomej, a klasyczna składana podpora byłaby niepotrzebnie rozbudowana. Trzeba jednak pamiętać, że zawias nie posiada funkcji zatrzymania w dowolnej pozycji. Podczas składania blat należy kontrolować ręką. Producent zwraca również uwagę, że przy rozstawie zawiasów większym niż 400 mm mechanizmy zapadkowe mogą nie zadziałać jednocześnie.

HG-RCT12-C – zawias z blokadą co 5°

Jeszcze większe możliwości daje HG-RCT12-C. To zawias zapadkowy, który pozwala blokować powierzchnię co 5° w zakresie do 90°, w 18 pozycjach. Maksymalny kąt pracy wynosi 130°. Po zwolnieniu mechanizmu zapadkowego zawias nadal utrzymuje opór ruchu, co pozwala bezpieczniej operować blatem. Zawias ma dopuszczalny moment 40 Nm na komplet i również powinien być stosowany w parze.

HG-RCT12-C zawias z blokadą kąta ustawienia blatu

Takie rozwiązanie można wykorzystać nie tylko przy składanym stole, ale również przy powierzchni, której kąt użytkownik powinien mieć możliwość zmieniać zależnie od potrzeb.

Czy składana podpora wymaga dodatkowego zawiasu?

Nie zawsze. W BTO i BOS funkcja zawiasu została zintegrowana z mechanizmem podpory. EB-F, EBN i EBN-DA również działają bez dodatkowego zawiasu. W przypadku serii 388 dostępny jest natomiast dedykowany zawias składany 388H. Został zaprojektowany do współpracy z podporami 388 i 388-D i występuje w wykończeniu anodowanym oraz czarnym anodowanym. To ważna różnica przy projektowaniu. W jednym rozwiązaniu podpora może przejąć funkcję prowadzenia i blokowania blatu, w innym konieczne będzie zastosowanie dodatkowego zawiasu.

Podsumowanie

Składana podpora powinna być dobierana do konkretnej konstrukcji, wymiarów i masy blatu, sposobu jego obciążenia, miejsca montażu oraz warunków pracy. W zależności od projektu priorytetem może być kompaktowa konstrukcja, wysoka nośność, niska masa, wielopozycyjne ustawienie albo kontrolowany ruch soft-close.